تغذیه اردک

اهمیت پرورش غاز و اردک

تاریخچه پرورش غاز

 

تاریخچه پرورش غاز

قدمت و تاریخچه پرورش غاز در جهان مربوط به حدود ۵۰۰۰ سال قبل می شود. زمانی که این عمر می توان ایران، مصر و چین در حال شکل گیری بود که این گفته ها را نقوش کتبههای باستانی بدست آمده در این کشورها گویا هستند که حتی بسیاری از روشهای نوین پرورش نیز که امروزه کاربرد دارند همچون تغذیه اجباری در این کشورها رایج بوده است که پس از آن به بخشهای زیر تقسیم بندی شده است:

۳۹۰-۱ سال قبل از میلاد که در آن سال شبی از اقوام وحشی که قصد تهاجم به سنای روم را کرده بودند با سر و صدای غازها مواجه شدند و حمله آنها ناکام ماند. پس از آن تاریخچه پرورش غاز برای رومی ها جنبه قداست پیدا نمود و بعنوان پرنده ای مقدس و نگهبن در معابد رومی نگهداری شد و در حدود ۲۳۰ سال قبل از میلاد مسیح (ع) در مورد نحوه طبخ غاز شروع به نوشتن کتبی نمودند ولی قبل از آن شخصی به نام هومر اولین کتاب پرورش غاز را در ۳۸۸ سال قبل از میلاد به رشته تحریر درآورد. در مورد تاریخچه پرورش غاز و اهلی کردن غازها یک نظریه مبنی بر اینکه چون محل استقرار و جفت گیری غازها در شمال قاره نسبز است پس غازها توسط قوم ژرمن اهلی شده اند. امروزه در جهان نژادهای متفاوت و گوناگونی از غازها وجود دارد، ولی تنها نژادهایی که بصورت اهلی در آمدند و از شکل و حوش خارج شده اند غاز کانادایی، غاز خاکستری و غاز قوئی است.

 

در ایران و در نواحی شمالی کشور ( استان گیلان ) می توان هر سال شاهد مهاجرت و حضور غازهایی از نژادهای آنقورت، پیشانی سفید و خاکستری، عروس غاز، غاز پا زرد که در حال انقراض است را دید.

 

اهمیت پرورش اردک

 

اهمیت پرورش اردک

۱- اردک ها را می توان در تراکم های بالا پرورش داد. یعنی در پرتراکم ترین روش و سیستم می توان آنها را کنار یکدیگر با کمترین کاهش راندمان نگهداری کرد.

۲- رشد اردکها بسیار قابل قبول است. یعنی این پرنده می تواند وزن ۲۵ گرمی خود را در طی ۲۱ روز به ۰ ۱/4-۱/۳۰ کیلوگرم افزایش دهد ولی با توجه به سایر فاکتورها می توان دریافت که این رشد به اندازهٔ بلدرچین نمی باشد.

۳- اردک را می توان بعنوان یک پرنده تخم گذار نیز پرورش داد. هر چند که شاید زیاد ارزشمند نباشد زیرا گله های پرورش ما جدا میشوند و از سوی دیگر تخم گذاری قطعی اردکها دارای رکورد زیاد خوبی نمی باشد که در حدود ۱۵۰-۱۰۰ عدد تخم در سال است. البته ناگفته نماند که 360 عدد تخم نیز برای اردکها در یک سال نیز مثبوت می باشد.

4-کمیت در کیفیت گوشت و تخم اردک ها تاسن خاص خو یعنی حدود 60 روزگی برای گوشت تاثیری نخواهد داشت.(60 روزگی سنی است که اردک حدود 3.6 کلیوگرم وزن دارد)

5-در پرورش اردک نیازی به تاسیسات درجه یک و یا حتی دره دو هم نداریم و به اصطلاح عام بسیار می توان آن را پرورش داد.

6-میتوان به عنوان یک محصول مکمل در کنار سایر محصولات کشاورزی و یا باغی مان پرورش دهیم که این مسئله می تواند تا ۹۰-۵۰ درصد تغذیه اردکهایمان را از هزینه های جاری ما کسر کند.

۷- می توان اردکها را در استخرهای پرورش ماهی بویژه کپور ماهیان پرورش داد وسودی دوجانبه برد.

۸- به لحاظ جایگاه یکی از کم خرج ترین جایگاه ها و فارم های پرورش را نیاز دارد.

۹- از لحاظ تغذیه تقریباً در ۵۰ درصد موارد خودکفا است و در ۳۰-۲۰ درصد موارد پرندهای بی عار و راحت است یعنی در خوراکش همچون مرغ های صنعتی سخت گیر نیست.

۱۰- اردک پرنده مقاوم و قوی است به گونه ای که در اکثر شرایط محیطی، آب و هوایی و بیماری می تواند مقاومت کند

۱۱- پرورش اردک با استدلالهایی که از گفته های فوق می کنیم نباید هزینه و سرمایه گذاری سنگینی نیاز داشته باشد و با کمترین هزینه حتی کمتر از پرورش بلدرچین نیز می توان یک فارم پرورش اردک را به نام خود کرد.

۱۲- کما بیش می توانیم از گله اولی که خریداری می کنیم گله های گوشتی یا تخم گذار و یا گوشتی – تخم گذار را بعلاوه مادر تهیه و فراهم کنیم.

۱۳- قیمت تمام شدهٔ کلیه محصولات اردک بسیار پائین است.

14- رشد اردک ها نیز تقریباً به اندازه بلدرچین ها به نسبت خوراک مصرفی شان است  و این در حالت وحشی این پرنده است. یعنی رشدی حدود ۳ برابر سایر طیور اهلی به گونه ای که پس از هفته اول زندگی وزن جوجه اردکهای پرورشی باید در حدود ۷۵-۸۰ گرم باشد.

تغذیه اردک ها

اغلب اردک ها را پرنده پرخوار می دانند ولی به طور کلی هزینه تغذیه اردک ها نسبت به ماکیان کمتر است مخصوصا اگر آنها را در کنار برکه ها آببند ها و استخرهای پرورش ماهی نگهداری کرده و چراگاه هایی نیز در اختیار اردک ها باشد. به عبارتی چنانکه اردک ها میزان متنابهی از غذای روزانه  خود را از منابع آزاد اخذ کنند هزینه نگهداری آنها شدیدا کاهش خواهد یافت.به هر حال بازده غذایی یا ضریب تبدیل غذا دارای اهمیت ویژه است  که همیشه باید در جهت متعادل و کاهش آن گام برداشت .ضریب تبدیل غذایی بر حسب نژاد سن ، راندمان تولید متفاوت و میزان آنرا بین 2/2-650/1 کیلو گرم ذکر می کنند.

 

تغذیه اردک ها انواع نژادهای اهلی و وحشی بومی

 

در یک سیستم نگهداری متمرکز و بسته اردک ها می توانند شبیه به ماکیان صورت گیرد. اردک ها غذای استارتر ،جیره رشد و بالاخره جیره تخم گذاری و پرورشی در سنین و موقعیت های مختلف را دریافت می کنند.

غذای تجارتی یا صنعتی با شکل آردی ،پلت یا سایر فرم ها را تا 8 هفته اول سن به صورت آزاد و پس از آن هر روز دو بار عرضه می نمایند.تغذیه اردک ها بیشتر غذای آردی مرطوب را ترجیح می دهند.آنها هرگز نباید بدون وجود آب آشامیدنی به غذا دسترسی داشته باشند.

با وجودی که اردک ها تا 48 ساعت بدو تولد نیازی به غذا ندارند  ولی به علت پرخوری نباید در ارائه غذا به آنها تعلل نمود. حتی توصیه شده به مجرد بیرون آمدن جوجه اردک ها از ماشین جوجه کشی و انتقال به محل های پیش بینی شده بایستی سریعا غذا در اختیار آنها گذاشته شود .تا زمانی که جوجه اردک ها غذا خوردن را فرا نگرفته اند ضروری است در چند روز اول حداکثر توجه به آنها مبذول گردد تا از مرگ و یا قحطی زدگی اردک ها جلوگیری شود.در برخی از مناطق برای آموزش جوجه اردک های تازه متولد شده از جوجه اردک هایی که قبلا غذا خوردن را فرا گرفته اند  استفاده می نمایند یعنی تازه متولدین با مشاهده و تقلید از آنها غذا خوردن را به سرعت می آموزند. اگر امکان بهره گیری از این شیوه میسر نشود لازم است برخی از آنها را در یکی از دو روز اول دستی تغذیه نمود تا سر مشقی برای دیگران گردد.

اردک ها در دریا
<noscript><img class="size-full wp-image-10179" src="http://xn-----btdlmaq6ap9pdk87jfc5x.net/wp-content/uploads/2016/06/ducks-in-sea-333.jpg" alt="اردک ها در دریا" width="700" height="560" /></noscript></a> اردک ها در دریا

 

رشد اردک ها بسیار سریع است.آنها در حدود 40 برابر وزن اولیه خود را در مدتی نزدیک به 2 ماه بدست می آورند بدین جهت نیاز به غذایی دارند که از لحاظ  کمی و کیفی غنی باشد.به عنوان مثال خاکی کمبل در حدود 5/12 کیلو گرم غذا تا سن 20 هفتگی مصرف می نمایند و سپس نسبت به راندمان تولیدی هر پرنده در هر روز بین 120-170 گرم غذا خورده می شود.سازمان های مختلف علمی مانند

NRC.ARC.PRC.NAS میزان نیاز اردک ها  به مواد غذایی را در سنین و موقعیت های مختلف  تا حدودی نزدیک به هم ذکر کرده اند. در این بخش سعی می گردد از پیشنهادات NRC جهت تغذیه اردک ها استفاده شود

انرژی غذا که در فعالیت حیاتی نقش مهمی را بازی می کند میزان آن باید در  جیره ها نسبت به سن ،سرعت رشد ،وزن ،جنس و بالاخره شرایط محیطی تنظیم شده باشد.با توجه به فاکتور های ذکر شده اگر مقدار انرژی جیره ها از حد مجازی تجاوز کند مازاد آن به صورت چربی در قسمت های مختلف بدن مخصوصا دور دستگاه تناسلی زیر پوست و ناحیه مقعدی ذخیره شده و باعث کاهش راندمان یا قطع تخم در آنها میگردد. در تنظیم جیره های غذایی برای اردک ها باید میزان مصرف مواد دارویی در آنها تحت کنترل باشد. مخصوصا زمانی که اجبارا از جیره های مخصوص ماکیان برای اردک ها استفاده می شود. چون ممکن است دارو هایی در آن  غذا مخلوط باشند که برای مرغ ها زیانی در بر نداشته ولی همین مواد در اردک ها اثری سمی اعمال کنند.

نوع مواد غذایی مصرفی در جیره ها تاثیر به سزایی در کیفیت گوشت از لحاظ طعم و مزه آن دارد.در بازاریابی این تاثیر پذیری میتواند در جهت مثبت یا منفی اثر کند.در همین رابطه مصرف گوشت اردک ها در ایران به خاطر روش غلط تغذیه و اغلب استفاده از آنها از لجن زار ها برای جست و جوی غذا محدودیت پیدا کرده  و در اذهان چنین تداعی شده است که گوشت اردک طعم و بوی لجن دارد .در صورتی که اگر اردک ها به نحو صحیح نگهداری و تغذیه شوند می توانند گوشتی نیز خوش طعم و خوش خوراک داشته باشند.البته شیوه پخت نیز در این راستا نمی تواند بی اثر باشد.

 

مواد پروتئینی مورد نیاز در تغذیه اردک ها برای تامین مواد پروتئینی جیره غذایی اردک ها ضروری است که از دو منشا گیاهی و حیوانی استفاده شود چون پروتئین حیوان گران و پروتئین  گیاهی نیز به تنهایی نیاز آنها را  به اسید های آمینه خاص برطرف نمی کند.اسید های آمینه که سنگ بنای پروتئین ها را تشکیل می دهند باید به نسبت معینی در جیره های غذایی اردک ها در سنین مختلف وجود داشته باشند.

یکی از موسسات پرورش اردک در آمریکا میزان پروتئین خام و انرژی جیره و نسبت آنها به هم برای جوجه اردک ها ی گوشتی نژاد پکن را بر طبق جدول زیر توصیه می نمایند

سن بر حسب هفته پروتئین خام

درصد

انرژی بر حسب کیلو کالری نسبت انرژی به پروتئین
اول

دوم

سوم

چهارم

پنجم تا هفتم

22

22

20

18

16

2950

2950

3000

3050

3100

134

134

150

169

193

 

زمانی که انرژی جیره زیاد و پروتئین آن کم باشد نتیجتا چربی زیادی در لاشه ذخیه شده و از  کیفیت گوشت می کاهد.در حالت برعکس ذخیره چربی کاهش یافته و گوشت از کیفیت بهتری برخوردار خواهد بود.

 

مواد معدنی مورد لزوم تغذیه اردک ها

درصد بالایی از وزن بدن و در حدود 11 درصد از وزن تخم اردک را مواد معدنی تشکیل می دهد.میزان نیاز به این مواد بر حسب سن و موقعیت تولید سرعت رشد و بسیاری فاکتور های دیگر متفاوت است .جدول زیر بر اساس این نیاز توسط NRC تنظیم و پیشنهاد شده است.

 

جیره پرورشی

جیره رشد

2-7 هفتگی

جیره استارتر

1-14 روزگی

 

مقدار

 

مواد معدنی

75/2

35/0

15/0

12/0

500

25

60

14/0

6/0

35/0

15/0

12/0

500

40

60

14/0

65/0

45/0

15/0

12/0

500

40

60

14/0

%

%

%

%

میلی گرم

میلی گرم

میلی گرم

میلی گرم

 

کلسیم

فسفر

سدیم

کلر

منیزیم

منگنز

روی

سلینیوم

 

نیاز ویتامینی اردک ها

ویتامین ها در کلیه اعمال حباتی اردک ها دخالت داشته و بر روی سرعت رشد و راندمان تولیدی آنها تاثیر می گذارند توصیه میشود در تغذیه اردک ها ویتامین ها در نظرذ گرفته شوند ..کمبود هر یک از ویتامین ها به شکل های خاصی جلوه گر می شوند.

از عوارض آنها می توان:

ضعف عمومی بدن ،بی اشتهائی ،عدم تحرک کامل ،دیر پر در آوری ،تورم چشم،فلجی،خونریزی های زیر جلدی،کاهش سرعت رشد،کاهش درصد باروری ،عقیم شدن،عوارض عصبی و کاهش قدرت مقاومت نسبت به عوامل محیط و بیماری ها و بسیاری دیگر را نام برد.میزان نیاز به ویتامین ها در سنین مختلف وراندمان تولید متفاوت می باشد.جدول زیر اشاره به این مورد دارد.

 

میزان نیاز به ویتامین ها در سنین مختلف بر حسب NRC

مقدار جیره

پرورشی

جیره رشد

2-7هفتگی

جیره استارتر

1-14روزگی

ویتامین ها
IU

ICU

 

میلیگرم

 

میلیگرم

 

میلیگرم

 

میلیگرم

 

میلیگرم

 

 

4000

 

500

 

4/0

 

4

 

10

 

40

 

3

 

4000

 

220

 

4/0

 

4

 

11

 

55

 

6/2

 

4000

 

220

 

4/0

 

4

 

11

 

55

 

6/2

 

ویتامین A

 

ویتامینD

 

ویتامینK

 

ریبوفلاوین

 

اسیدپانتتونیک

 

نیاسین

 

پیرودکسین

کلمات مرتبط :

اردک ها ، غذای اردک ، جوجه کشی اردک ، ماشین جوجه کشی اردک ، پرورش اردک ، نگهداری اردک ، نگهداری اردک در استخر ، پرورش اردک در استخر ، نحوه جوجه کشی اردک